در اين روز ، به قول كفعمى « 1 » و بهائى « 2 » و فيض « 3 » سر مبارك سيّدالشهدا را وارد دمشق كردند و بنى اميه آن روز را عيد قرار دادند . در اين روز ، و به قولى روز سوم در سنهء 131 ، زيد بن على بن الحسين شهيد شد . « 4 » بدان كه زيد بعد از برادر خود ، امام محمد باقر عليه السلام از بقيه برادران خويش افضل و اشرف بود و به عبادت و ورع و تقوا و فقه و سخاوت و شجاعت معروف و موصوف بود و با شمشير خروج كرد . بسيارى از مردم در حقّ او اعتقاد امامت نمودند و چنين گمان كردند كه خروج او با شمشير به جهت ادعاى امامت است و ليكن چنين نبوده ، بلكه غرض او ، امر به معروف و طلب خون حضرت سيّدالشهدا و خواندنِ مردم به سوى آل محمد عليهم السلام بوده و زيد اجلِّ شأن بوده از آنكه نداند كه او مستحقّ امامت نيست و امر امامت با حضرت باقر و حضرت صادق عليهما السلام است . روايات بسيار وارد شده در باب اخبار به شهادت زيد و گريستن ائمّه عليهم السلام براى او و روايت شده كه رسول خدا صلى الله عليه و آله وقتى نظر فرمود به زيد بن حارثه و فرمود همنام اين است آنكه شهيد خواهد شد در راه خدا و به دار كشيده شود در امت من و مظلوم باشد از اهل بيت من . پس به زيد اشاره كرد كه نزديك بيا ، همانا اسم تو زياد كرد نزد من محبت تو را و تو همنام حبيب اهل بيت من مىباشى . « 5 » اخبار على بن الحسين عليه السلام از مصائب زيد به ابوحمزه ثمالى و گريستن آن حضرت براى او در فرحة الغرى مسطور است . « 6 »

--> ( 1 ) . مصباح كفعمى ، ج 2 ، ص 596 ، فصل 42 . ( 2 ) . توضيح المقاصد ، ص 5 . ( 3 ) . تقويم المحسنين ، ص 15 ( 4 ) . مسارّ الشيعه ، ص 46 . ( 5 ) . كنز العمال ، ج 13 ، ص 398 ، ح 37068 ؛ الوافي بالوفيات ، ج 15 ، ص 21 ، ش 3 « زيد بن زين العابدين » . ( 6 ) . فرحة الغرى ، ص 138 - 140 ، باب 12 ، ح 80 ؛ امالى شيخ صدوق ، ص 415 ، مجلس 54 ، ح 12 .